Κτήμα Μάτσα, Μουσείο Βραυρώνας, Βιοκλιματικό Οινοποιείο Παπαγιαννάκου
Σήμερα το «Κάτσε στα αυγά σου» θα σας προτείνει ένα ταξίδι που από μόνοι σας θα διαπιστώσετε πόσο εύκολο, αλλά και πόσο εντυπωσιακό μπορεί να αποδειχτεί, καθώς μπορεί να διαρκέσει μόνο λίγες ώρες. Μια περιήγηση στον αμπελώνα και τις αρχαιότητες των Μεσογείων της Αττικής. Μπορεί να γίνει οργανωμένα ή με το αυτοκίνητό σας και την παρέα σας.
Banner Inside Article - 728x90
Η μεγάλη οικιστική ανάπτυξη μας κάνει να ξεχνάμε πως η Αττική υπήρξε και παραμένει το μεγαλύτερο αμπελοτόπι της Ελλάδας, το οποίο ευνοούν το μεσογειακό κλίμα, η ηλιοφάνεια και οι ήπιοι χειμώνες. Αγγίζει τα 65.000 στρέμματα με το 80% να καλύπτονται από λευκές ποικιλίες με κυριότερη το Σαββατιανό. Το μεγαλύτερο μέρος του αμπελώνα βρίσκεται στην Ανατολική Αττική στα Μεσόγεια.
Ένα αμπελοτόπι που το αγκαλιάζουν τρεις θαλάσσιοι κόλποι, ο Σαρωνικός, ο Κορινθιακός και ο Νότιος Ευβοϊκός ενώ παράλληλα προστατεύεται από τους ορεινούς όγκους της Πάρνηθας, των Γερανείων και του Κιθαιρώνα.
Ο αμπελώνας της Αττικής
Η παρουσία του Αττικού αμπελώνα, που επιβίωσε στους αιώνες, καταγράφεται από την αρχαιότητα, με αναφορές σε σχετικές γιορτές, όπως τα Διονύσια και τα Ανθεστήρια που γίνονταν προς τιμήν του θεού του οίνου
Η Αττική με σύμμαχο πάντα το κλίμα της, με ήπιους χειμώνες, μεγάλη ηλιοφάνεια, τα μελτέμια και τη θαλασσινή αύρα που κατεβάζουν τη θερμοκρασία το καλοκαίρι, προσφέρει τις ιδανικές συνθήκες για αμπελοκαλλιέργεια. Εδώ συνυπάρχουν αρμονικά γηγενείς και επιλεγμένες ξένες ποικιλίες συνυπάρχουν. Φυσικά κυριαρχούν οι λευκές, αφού η προτίμηση των αμπελουργών ήταν παραδοσιακά το Σαββατιανό και ο Ροδίτης, καθώς είχαν διαπιστώσει να ευδοκιμούν στο περιβάλλον της Αττικής και σήμερα καλλιεργούνται στο 80% του αμπελώνα. Καλλιεργούνται επίσης οι ποικιλίες Αθήρι, Βηλάνα, Μοσχάτο Λευκό, Ασύρτικο, Ρομπόλα, Μοσχάτο Αλεξανδρείας, Μοσχάτο Αμβούργου, Φιλέρι και Μαλαγουζιά.
Ρετσίνα η Ελληνίδα!
Με αδιάλειπτη ιστορία 4.000 χρόνων, ο ρητινίτης οίνος, η διάσημη δηλαδή ρετσίνα υπήρξε σήμα κατατεθέν της Αθήνας και της Ελλάδας από το Μεσοπόλεμο μέχρι τη δεκαετία του ‘60. Η Πλακιώτικη ρετσίνα έγινε θέμα σε δεκάδες τραγούδια του μεσοπολέμου. Όμως η ιστορία πάει πολύ πίσω 4.000 χρόνια πριν, τότε που σφράγιζαν και στεγανοποιούσαν τους αμφορείς με ρετσίνι του πεύκου για να προστατεύσουν το κρασί. Το ρετσίνι, όμως εμπλούτιζε σταδιακά και με το πέρασμα του χρόνου το άρωμα του κρασιού με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί ο ρητινίτης οίνος. Αργότερα εφευρέθηκε και η πρακτική της προσθήκης της ρετσίνας στο μούστο για τον αρωματισμό του κρασιού και την καλύτερη συντήρησή του.
Η διάσημη ρετσίνα παράγεται από Σαββατιανό με προσθήκη ρητίνης από πεύκα του είδους Pinus Halepensis ενώ από Ροδίτη η ροζέ εκδοχή της, το κοκκινέλι.
Κτήμα Μάτσα. Η θετική αύρα της Ρωξάνης Μάτσα
Το ταξίδι μας θα ξεκινήσει από ένα από τα εμβληματικά οινοποιεία που περιβάλλεται από τους ιδιόκτητες αμπελώνες του κτήματος σχεδόν μέσα στο αστικό ιστό και θα γνωρίσουμε τη δουλειά της Ρωξάνης Μάτσα που αναβίωσε μια σπουδαία ιστορία στον χώρο του κρασιού.
Η Ρωξάνη Μάτσα είναι ένα «οικείο» πρόσωπο ακόμα και για εκείνους που δεν την έχουν γνωρίσει. Όλο και κάτι έχουν ακούσει, όλο και κάπου έχουν δει μια συνέντευξή της ή έχουν διαβάσει μια ανάρτησή της. Για τους οινόφιλους και τους επαγγελματίες του κρασιού, δεν το συζητάμε είναι κάτι σαν γκουρού του χώρου.
Ένας ωραίος άνθρωπος που δεν θα μπορούσα παρά να φτιάχνει ωραία κρασιά και να μιλάει ώρες για ωραία κρασιά.
Δισέγγονη του Αλέξανδρου Καμπά, ιδρυτή της ΚΑΜΠΑΣ ΑΕ, είχε πολλές μνήμες και παρακαταθήκες… στην Κάβα της, για να θυμηθούμε την Κάβα Καμπάς, από τα πιο προσδιοριστικά κρασιά στην ιστορία του κλάδου.
Κληρονομώντας ένα μεγάλο όνομα, κληροδοτώντας μια σπουδαία παράδοση
Με κληρονομιά το Κτήμα στην Κάντζα που είχαν αγοράσει ο παππούς της και τα αδέλφια του και μαζί με τα προβλήματα που το ακολουθούσαν, αλλά και με βαθιά ριζωμένη την αγάπη της για το κρασί, η Ρωξάνη το 1976 αποφασίζει ότι τα αμπέλια και η διάσωση του κτήματος είναι πια το πεπρωμένο της, αφήνοντας πίσω της ότι είχε κάνει μέχρι τότε. Ξεκίνησε να πουλάει μούστο στα οινοπωλεία της Αθήνας παλεύοντας για το Κτήμα.
Η καθιέρωση έρχεται το 1980 με τη συνεργασία της με τον Κωνσταντίνο Μπουτάρη, που της επιτρέπει να φοριωθεί στο κρασί περισσότερο από ότι στη γραφειοκρατία. Έτσι το 1982 κυκλοφορεί το Chateau Matsas και κατακτά την αγορά. Το Chateau Matsas από 100% Σαββατιανό, έδωσε αξία και επανατοποθέτησε στην αγορά αυτή την τόσο γοητευτική, αλλά και τόσο ταλαιπωρημένη από μεμονωμένους καλλιεργητές - οινοποιούς ποικιλία, αναδεικνύοντας τις πραγματικές της δυνατότητες.
Η Ρωξάνη της Μαλαγουζιάς
Ο μεγάλος τίτλος όμως της Ρωξάνης είναι η αφοσίωσή της και η συμβολή της στη διάσωση της μαλαγουζιάς που σήμερα μπορεί να είναι από τις πιο διαδεδομένες ποικιλίες, αλλά δεν θα ήταν έτσι τα πράγματα αν δεν την είχαν αναστήσει από το πουθενά, ξεκινώντας από κάποιες κληματίδες, εμβληματικοί οινολόγοι και οινοποιοί, όπως οι αείμνηστο Σωτηρόπουλος και Παρπαρούσης και φυσικά η Ρωξάνη Μάτσα που ξεκίνησε με λίγες εμβολιοκληματίδες που πήρε από τον Θανάση Παρπαρούση, διαβλέποντας πως το κλίμα στην Αττική είναι ιδανικό για αυτή την ποικιλία
Ξεκινώντας το 1994 με μόλις 294 φιάλες, σήμερα η Μαλαγουζιά Μάτσα θεωρείται από τις καλύτερες και κάθε χρόνο κερδίζει όλο και περισσότερα βραβεία και διακρίσεις. Απόδειξη της συμβολής της είναι ότι σε φυτώρια στην Ιταλία βρίσκει κανείς ρίζες με το όνομα «Μαλαγουζιά Ρωξάνη Μάτσα».
Αρχαιολογικός χώρος Βραυρώνας
Δεν ξέρω αν το έχετε με τις αρχαιότητες, περισσότερο από ότι με το κρασί, αλλά ακόμα κι έτσι, δεν μπορείτε να αγνοήσετε έναν από τους σπουδαιότερους και σχετικά άγνωστους αρχαιολογικούς χώρους, το Ιερό της Βραβρωνίδας Αρτέμιδος, από τα αρχαιότερα και πιο σεβάσμια ιερά της Αττικής. Μια μικρή παράκαμψη στον δρόμο σας για Μαρκόπουλο.
Σημαντικός συνοικισμός ιδρύεται στο μυχό του κόλπου της Βραυρώνας κατά τη Nεολιθική εποχή που ακμάζει κατά την Μεσοελλαδική έως και την πρώιμη Μυκηναϊκή περίοδο (2000-1600 π.Χ.). Αργότερα, στους πρώιμους αρχαϊκούς και κλασικούς χρόνους, δημιουργείται εδώ ο μικρός δήμος των Φιλαϊδών. Η Βραυρωνία Άρτεμις λατρευόταν ως θεά της βλάστησης και του κυνηγιού αλλά και ως προστάτρια του τοκετού και των νεογνών. Η Ιφιγένεια ως ιέρεια της Αρτέμιδος πεθαίνει και θάβεται στην Βραυρώνα όπου τιμάται επίσης ως θεά του τοκετού. Το ιερό της Αρτέμιδος είχε τον χαρακτήρα αγροτικού ιερού και έγινε ονομαστό για την γιορτή των Βραυρωνίων, που τελούνταν κάθε τέσσερα χρόνια και κατά την διάρκεια των οποίων οργανωνόταν πομπή από το Βραυρώνιο της Αθήνας έως το ιερό της Βραυρώνος. Η συστηματική ανασκαφική έρευνα του ιερού άρχισε το 1948 από τον Ιωάννη Παπαδημητρίου.
Τα σημαντικότερα μνημεία του αρχαιολογικού χώρου είναι:
• Η Μεγάλη Δωρική Στοά σε σχήμα Π. Κατασκευάσθηκε μεταξύ των ετών 425-415 π.Χ. και πλαισίωνε την μεγάλη κλειστή εσωτερική αυλή που ήταν ανοικτή προς το ναό της Αρτέμιδος. Η στοά αναστηλώθηκε μεταξύ των ετών 1950-60 από τον καθηγητή Χ. Μπούρα.
• Ο Ναός της Αρτέμιδος. Δωρικός πρόστυλος ναός με τρίκλιτο σηκό και βαθύ άδυτο, οικοδομήθηκε στη θέση ενός παλαιότερου αρχαϊκού ναού. Χρονολογείται στο πρώτο μισό του 5ου αιώνα π.Χ.
• Ο ναός ή το ηρώο της Ιφιγένειας. Κτίσθηκε στη θέση του Iερού Σπηλαίου, που σχετίσθηκε με τον τάφο και τη λατρεία της Ιφιγένειας, όταν κατέπεσε η οροφή του βράχου. Τα παλαιότερα κατάλοιπα λατρείας ανάγονται στον 8ο αιώνα π.Χ.
• Η Λίθινη Γέφυρα του ποταμού Ερασίνου
• Το Μουσείο
Βιοκλιματικό οινοποιείο Παπαγιαννάκου
Τον Βασίλη Παπαγιαννάκο τον γνώρισα πριν 15 χρόνια περίπου, όταν ήμουν αρχισυντάκτης σε μια σειρά ντοκιμαντέρ για το περιβάλλον και την επιχειρηματικότητα. Ήταν τότε που είχε εγκαινιάσει το πρώτο βιοκλιματικό οινοποιείο με ειδικό σχεδιασμό στην Ελλάδα, που σηματοδότησε μιας καινούριας εποχή.
Αργότερα τον συνατησα πολλές φορές σε εκθέσεις κρασιού και αυτό που έχω να πω είναι ότι αξίζει να τον συναντήσετε κι εσείς με μια επίσκεψη στο οινοποιείο του. Βρίσκεται Στη θέση Καλογέρι στο Μαρκόπουλο Αττικής, στην καρδιά του Αττικού Αμπελώνα, με ταχύτατη πρόσβαση μέσω της Αττικής Οδού, πολύ κοντά (μόλις 1χλμ.) από το Ολυμπιακό Ιππικό Κέντρο, αλλά και δίπλα σε μερικές από τις ομορφότερες παραλίες των Μεσογείων, καθώς και στον μαγευτικό, μυστηριακό αρχαιολογικό Χώρο της Βραυρώνας.
Κεντρική ιδέα του κτιριολογικού προγράμματος ήταν η δημιουργία ενός οινοποιείου με έμφαση στην επισκεψιμότητα, με τρόπο που να μην παρεμποδίζεται η διαδικασία της οινοποίησης αλλά και να είναι εφικτή η διοργάνωση προγραμματισμένων εκδηλώσεων τόσο στο εσωτερικό του κτιρίου όσο και στον υπαίθριο χώρο του αμπελώνα. Στο υπόγειο του κτιρίου αναπτύσσονται χώροι οινοποίησης, εμφιάλωσης, παλαίωσης και αποθήκευσης. Σε ένα ενδιάμεσο επίπεδο μεταξύ υπογείου και ισογείου οργανώνεται η ζώνη χώρου γευσιγνωσίας, που επιτρέπει την ταυτόχρονη θέαση της κάβας παλαίωσης με τα βαρέλια και του αμπελώνα των Μεσογείων. Στο επίπεδο του ισογείου χωροθετούνται το εκθετήριο και το πωλητήριο προϊόντων καθώς και οι χώροι υποδοχής και συνάθροισης του κοινού.
Δεν είναι λοιπόν έκπληξη το ότι ο Χώρος του Οινοποιείου έχει επιλεγεί για τα γυρίσματα της γνωστής τηλεοπτικής σειράς Master chef, ούτε ότ Το ΟΙΝΟΠΟΙΕΙΟ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΑΚΟΥ διακρίθηκε στα Βραβεία Αρχιτεκτονικής του 2008 από το Ελληνικό Ινστιτούτο Αρχιτεκτονικής.
Εδώ θα βρείτε, θα δοκιμάσετε και θα προμηθευτείτε κρασιά από μια πλήρη γκάμα του Αττικού Αμπελώνα με ένα από τα καλύτερα Σαββατιανά που παράγεται στην Ελλάδα, την εκλεπτυσμένη Αττική Ρετσίνα με λεπτά αρώματα πεύκου και νότες λεμονιού, καθώς και εξαιρετικές δημιουργίες από Αγιωργήτικο, cabernet.
Στη συνέχεια μπορείτε να απολαύσετε ένα επιμελημένο γεύμα στο εστιατόριο του οινοποιείου, κατόπιν συνεννόησης ή σε παραδοσιακή ταβέρνα της περιοχής. Ποια θα είναι αυτή; Αν και έχουμε αφήσει... τα οστά μας σε αυτές και επειδή φυσικά δεν παίρνουμε ποσ... οστά σας αφήνουμε να κάνετε την έρευνα μόνοι σας. Έχει μεγαλύτερη αξία να ανακαλύψετε αυτή που σας αρέσει και να έχετε να λέτε και στους φίλους σας.
